Alles over geroosterde groenten

“Geroosterde groente? Ja lekker, maar daar moet altijd zoveel olie bij…!” hoorde ik laatst iemand zeggen. Maar dat is niet helemaal waar. Ook al ben ik de eerste om toe te geven dat geroosterde groente best baat heeft bij een scheut olie, zoals bijna alles lekkerder wordt van wat vet. Maar ook zonder veel olie kan je erg lekkere geroosterde groente maken. Zo doe ik in mijn magere momenten bij een halve kilo sperziebonen maar twee theelepels olie (10 ml in totaal dus). In de sperziebonen, champignons en spruitjes van de foto hieronder zaten zelfs maar 3 theelepels. Je hebt dus niet veel nodig om de groente te voorzien van een laagje.

Grillen of roosteren?

Roosteren is bakken in een hete oven en het is geschikt voor zachte en harde groente.

Grillen doe je óf in een grillpan, óf onder de grill van de oven. Grillen is alleen geschikt voor zachte groentesoorten zoals paprika, courgette, aubergine en champignons. Harde soorten, zoals wortel, aardappel, pompoen, pastinaak, bieten en uien hebben langere tijd nodig om te garen en kunnen daarom niet worden gegrild. Die schuif je dus in de oven om te roosteren.

Hieronder verzamelde ik de gulden roosterregels, recepten en extra toevoegingen om een lekkere gevulde salade te maken van de groente.

Regel 1:

Snijd alle groente in even grote stukken. Snijd ze niet te fijn, want dan verbranden ze direct in de oven, maar ook niet te groot. De grootte of dikte van 1 hap is vaak goed. Hieronder staat ook een lijstje met groentesoorten en suggesties.

Regel 2:

Bedek de gesneden groente met een beetje olie in een kom en schud ze goed om zodat alles bedekt is. Dat gaat makkelijker met harde groente zoals wortels of paprika dan poreuze groente als aubergine of champignons, die wat meer olie kunnen gebruiken. Hoewel champignons met weinig olie ook goed te roosteren zijn. Behalve olijfolie etc. kan je ook (met mate) sesamolie of knoflookolie gebruiken. Een beetje ketjap manis of honing zou er ook bijkunnen.

Breng tenslotte de groente goed op smaak met zout en eventueel specerijen (paprikapoeder, komijnpoeder, korianderpoeder, etc.) Kruiden zijn te kwetsbaar en die voeg je eventueel na het bakken toe.

Regel 3:

Gebruik de dikke, stalen bakplaat van de oven, omdat die goed warmte vast houdt. Bakvormen met een (hoge) rand zijn minder geschikt, omdat het vocht minder goed kan verdampen. Op een lage plaat circuleert de hitte gewoon beter. Staal is sowieso beter dan elk ander materiaal. Glas houdt slecht warmte vast en aardewerk werkt ook minder goed dan staal. Je kunt prima een vel bakpapier op de plaat leggen, maar vermijd siliconen bakvellen (Silpat).

Regel 4:

Geef de groente de ruimte. Als alles op elkaar ligt, zal de groente eerder gaar stomen en zompig worden, in plaats van lekker geroosterd met krokante randjes.

Regel 5:

Het idee is dat de groente van midden net gaar is en van buiten krokante, geroosterde randjes krijgt. Dat bereik je met een hete oven. Alles moet vrij snel worden geroosterd. Ik gebruik het liefste de heteluchtstand op niet minder dan 200 graden. Wanneer je die niet hebt, lukt het ook met 220 graden op de conventionele stand. Maar… stevige groente zoals bieten, aardappels, etc. bereid ik liever conventioneel op 200 graden, zodat het niet verbrand. Harde groente heeft wat meer tijd nodig, en zou verbranden bij te hoge temperaturen.

En ovens verschillen heel erg, dus houd het in de gaten en probeer gewoon uit wat goed werkt in jouw oven.

Regel 6:

Schep ze tijdens het bakken twee of drie keer om zodat ze gelijkmatig bruin bakken.

bietjes

Wat kan je roosteren?

Dit maak ik zelf regelmatig:

·       Champignons, kan je heel laten. Zuigen heel veel olie op, dus gewoon weinig toevoegen, want ze hebben eigenlijk niet veel nodig. 15 minuten roosteren.

·       Spruitjes, alleen even schoon maken en verder heel laten, losse blaadjes verbranden. 15 minuten

·       Bimi laat je heel

·       Broccoli, hele roosjes met steeltjes, in de lengte doormidden gesneden

·       Paprika, in kwarten

·       Courgette, in dikke plakken van 1,5 cm, vooral niet te lang roosteren, want dan worden ze vies papperig. Op de heteluchtstand kunnen ze met 15 minuten al klaar zijn.

·       Aubergine, in dikke plakken van 1,5 cm

·       Venkel, in plakken van 1 cm

·       (Rode) ui, gehalveerd, in kwarten, of in dikke plakken

·       Bieten, in parten (snijd ze in vier, zes of acht parten voor hele grote bieten). De partjes moeten zeker 45 minuten op 200 graden conventioneel of zelfs langer voor grote stukken. Gewoon even testen met een mes. Maak bieten niet te klein: er verdampt veel vocht en ze worden behoorlijk veel kleiner tijdens het bakken.

·       Pastinaak, geschild en gehalveerd in de lengte voor normale exemplaren (200 graden hetelucht en ongeveer 25 minuten)

·       Wortel, geschild, en heel of gehalveerd in de lengte. Hele wortels mogen wel 40 minuten,  of 20 minuten voor gehalveerde exemplaren

·       Sperziebonen, heel, moet redelijk lang roosteren, dus rooster ze niet te heet en houd ze in de gaten

·       Kleine groene asperges, heel

·       Pompoen, in dikke plakken. Houd ze in de gaten. Ze zijn snel gaar, maar dan niet perse erg bruin. Als je ze te lang laat roosteren worden ze papperig. Zie recept hieronder.

·       Witlof, in de lengte doormidden gesneden

·       Geroosterde aardappels (recept in de link)

·       Gedroogde tomaten, geroosterde tomaten, kerstomaatjes (recept in de link)

·       Geroosterde bloemkool (ook voor soep) - recept in de link

·       Gepofte knoflook zet ik er ook even bij. Fantastisch om ergens doorheen te roeren! (recept in de link)

·       Druiven! Voor bij de borrel bijvoorbeeld. Maar ik heb ook wel eens rode druiven met sperziebonen geroosterd. Lekker met blauwe kaas erbij. (recept in de link)

·       En nog een apart punt voor gegrilde paprika, want dat is eigenlijk lekkerder dan de geroosterde variant. Blaker de rode paprika’s onder een grill in de oven tot ze zwarte plekken hebben (regelmatig kwartslag draaien), dek ze af in een bak of kom (met een deksel erop), en trek er na 10 minuten de schil af.

En wat doe je ermee;

·       Een fantastisch en makkelijk recept is het volgende: Roer in een kom 1 eetlepel olijfolie, 2 el balsamico en 1 el honing door elkaar. Voeg twee handen gehakte verse kruiden eraan toe: bieslook, peterselie, basilicum, etc Ook dragon is erg lekker, maar wordt te weinig gebruikt. Voeg zout toe als dat nog niet op de groente zat. Rooster 500 gram groente gaar en schep dit vanuit de oven bij de dressing. Even omscheppen, laten intrekken en klaar. De pastinaken in de allereerste foto in dit artikel hebben deze behandeling ondergaan.

·    Couscous met geroosterde groenten, wortelballetjes en chimichurri

·       Combineer bloemkool met vadouvanboter

·       Pureer de groente in een soep

·       Maak pesto van geroosterde bloemkool

·       Leg geroosterde plakken groente als een laag in een lasagne of snijd het klein in pasta gerechten

·       Marineer de groente na het roosteren met olie, knoflook en kruiden en serveer als salade. (nb. eigenlijk is gegrilde (en dus niet geroosterde) courgette of aubergine in plakken hier pas echt ideaal voor!)

·       Gebruik het in stukjes op een pizza

·       Verwerk het in een hartige taart, galette of strudel

bron foto: ICA.se

·       Maak er een salade van (zie ook hieronder hoe je van saaie groente feest maakt), zoals dit:

Geroosterde pompoen met kaneel en chili en harissayoghurt:

Snijd een flespompoen in plakken van 1 cm dik, bedruip ze met wat olijfolie, een snuf kaneel, zout en chilipoeder naar smaak, en rooster ze op 200 graden hetelucht tot ze gaar zijn. Dat zou niet langer dan 20 minuten moeten duren. Laat ze afkoelen tot kamertemperatuur. Eet het als salade, met erbij wat (dikke) yoghurt vermengd met een lik harissa, een snuf komijnpoeder en zout. Strooi er wat pompoenpitten over, welke je 5 minuten op de bakplaat hebt geroosterd, nadat de pompoen uit de oven kwam.

Ottolenghi doet ook zoiets in dit blog van Drizzle& Drip.

Groente fleurt ook enorm op van wat extra’s zoals hieronder staat. En dan is groente eten beslist geen straf:

·       Gedroogde dadels, gehalveerd

·       Druiven, gehalveerd

·       Chorizoplakjes, iets uitgebakken

·       Verse kruiden

·       Bonendip of hummus

·       Handje hazelnoten, walnoten, amandelen, pompoenpitten, etc.

·       Beetje verkruimelde feta of een andere fijngesneden kaas

·       Met een schep yoghurt erbij, vermengd met wat olijventapenade, pesto of harissa

En als laatste tip: gewoon snel opeten. Je kunt het de volgende dag ook nog eten, maar vers uit de oven is de groente gewoon het lekkerste.

Giphart’s pindasoep

Een weekje na het bloggen van mijn eigen pindasoep, kwam ik dit recept van Ronald Giphart tegen in één of andere bijlage van de Volkskrant. Zijn soep is net zo simpel en snel, maar wel met veel meer ingrediënten en daarom ook een wat complexere smaak. Beslist lekker, en dus waard om ook nog even te bloggen:

Giphart’s pindasoep (kan vegetarisch)

recept voor 3,5 liter soep – dat is veel, maar met de soep als avondeten, dan nog eens lunch en tenslotte een 4-uurs-snackje ben je er zo doorheen

2 el olie

1 ui, gesnipperd

3 tenen knoflook, gesnipperd

1 rode peper, of een lik sambal oelek naar smaak

1 prei (ik had een flinke prei en schoongemaakt zo’n 400 gram)

1 zak soepgroente (300 gram)

50 gr taugé (en de rest serveer je er rauw bij als extraatje)

1 stengel citroengras, dubbel geknakt

2 laurierblaadjes

1 tl kerriepoeder

2 stengels selderij (bedoelde hij takjes selderij met blad, of stengels bleekselderij, in boogjes gesneden? Ik had het laatste liggen en dat werkte prima)

3 cm verse gember, gesnipperd

2 tl korianderpoeder

1 el vissaus of (vegetarische) Worchestershiresaus (vissaus weglaten voor een vega soep)

3 el palmsuiker (gula djawa)

3 el ketjap manis

1 el sambal badjak

3 maggiblokjes (och, als je wilt gebruik je gewoon 1,5 blokje groentebouillon, hoor)

1 pot pindakaas (=350 gr)

2 dl kokosmelk (ik gebruikte een 250 ml tetrapakje van Go Tan)

sap van een citroen

zout en peper

Verder erbij serveren: “Kokki Djawa Rijsttafelmix” (zie foto) zegt Giphart, maar dat is gewoon een assortiment van gefruite uitjes, katjang, seroendeng, etc. Dus wie wil, gebruikt iets soortgelijks. Een zak Surinaamse saoto soepmix is ook prima. En een gekookt eitje erbij lijkt me ook fijn.

Verhit de olie in een grote soeppan en fruit hierin de uisnippers tot ze wat zachter zijn. Voeg er de knoflook aan toe, de peper of sambal, en de prei. Bak dit een minuut en voeg dan de soepgroente en taugé toe. Bak weer een minuut en voeg de ingrediënten uit de lijst toe van citroengras tot en met maggiblokjes, en ook 2 liter kokend water. Breng het aan de kook en laat het tien minuten zacht koken.

Dan mag ook de pindakaas erbij. Laat dit nog enkele minuten pruttelen. Haal de citroengras en laurierblaadjes eruit. Roer de kokosmelk en het citroensap erdoor en breng met zout en peper op smaak waar nodig.

Goed gevulde vegetarische pindasoep

Er zijn tegenwoordig ook grote potten pindakaas van maar liefst 1 kilo verkrijgbaar en ik zou het vroeger niet hebben verwacht, maar dat staat hier inderdaad op tafel. Ik heb ze zelfs op voorraad! Pindakaas gaat er hier namelijk in een moordend tempo doorheen. Als broodbeleg welteverstaan, hoewel de kinderen een soep als deze ook erg graag lusten. Niet de slankste soep met al die pindakaas, maar wel erg lekker.

Je kunt er flink wat groente in kwijt en daar kan je natuurlijk mee variëren, hoewel ik zelf niet meer afwijk van de sperziebonen/prei/aardappel-combi. Maar gebruik toch geen paprika, want dat is gekookt gewoon niet lekker…

Goed gevulde vegetarische pindasoep

recept voor 6 personen

1 flinke ui, gesnipperd

2 teentjes knoflook, gesnipperd

1 el sesamolie + 1 el gewone olie (zonnebloem- of arachideolie bv)

2 mini-blikjes geconcentreerde tomatenpuree (2 x 70 gr)

zo’n 750 gram gemengde groente (wat bij mij goed werkt: 250 gr sperziebonen in ringetjes, 150 gr prei in kwart ringetjes, en 350 gr vaste aardappel in kleine blokjes)

1 liter groente- of tuinkruidenbouillon

200 gram pindakaas

3 el ketjap manis

sambal oelek naar smaak

eventueel zout

Verhit in een soeppan de olie en fruit hierin de ui. Voeg in de laatste minuut de knoflook en tomatenpuree toe. Voeg daarna ook de groente toe en laat het een paar minuten bakken. Tenslotte kan de bouillon erbij en laat de groente gaar koken.

Als laatste lepel je de pindakaas, ketjap en sambal erdoor en warm het nog eens door.

Vegetarische nasi goreng

Vanwege de kerriepoeder is dit eerder een knipoog naar een Surinaamse nasi, dan een klassieke Indonesische nasi. En Indonesische nasi heeft ook nauwelijks een recept, want het is vooral een middel om restjes te verwerken en het is meestal heel simpel. Maar de kerrie voegt net even wat extra’s toe wanneer je vlees of schaaldieren weg wil laten. Er moet tenslotte toch wat extra smaak worden toegevoegd.

Ik heb ooit een heel betoog geschreven over het koken van rijst, want niet plakkende rijst is nog een hele kunst om te maken. Je kunt het hier nalezen. Is het toch na het afkoelen een compact blok rijst geworden? Maak de rijst niet kapot, maar spoel het gewoon even af met koud water en laat het uitlekken. De rijst valt dan direct uit elkaar. Het is sowieso een aanrader om de rijst van tevoren te koken en af te laten koelen. Zo is de rijst beter te bakken en minder kwetsbaar. Overigens is er van echt bakken geen sprake. Er hoeft niets bruin te bakken bij gebakken rijst. Het is meer een kwestie van restjes opwarmen.

Voor de groente kan je van alles gebruiken. Maak restjes uit de groentela op of kies een seizoensgroente. Twee of drie soorten zijn genoeg:

·       Een koolsoort hoort er eigenlijk in ieder geval bij: bijvoorbeeld witte kool, spitskool, paksoi, chinese kool, alles geschaafd of zeer dun gesneden. Paksoi kan in repen worden gesneden.

·       wortel, in reepjes

·       tauge (maar pas helemaal aan het einde, na de rijst, toevoegen!)

·       sperziebonen, in stukjes en liefst een paar minuten voorgekookt

·       bleekselderij, in smalle reepjes

·       broccoli, in hele kleine roosjes

·       prei, in ringetjes

·       peultjes, schuin in repen gesneden

·       lente-ui, schuin in stukken gesneden

·       rode chili, in ringetjes

·       etc

Hoe dan ook – wok de harde soorten, zoals kool, eerst, en voeg dan de zachtere soorten toe, of bak ze apart.

Vegetarische nasi goreng

Hier eten wij als gezin van vijf wel drie keer van, dus negen volwassen porties kan je er wel uithalen, er vanuit gaande dat je er bijgerechten bij serveert. Het restant vries je (in porties) in voor een volgende keer.

600 gr basmati rijst (ongekookt gewicht) – gekookt en afgekoeld - zie tekst boven

ongeveer 800 gr schoongemaakte groente – zie tekst boven

olie om te bakken

3 a 4 sjalotten of 1 grote ui, in halve of kwart ringen.

3 a 4 cm gember, gesnipperd

4 tenen knoflook, gesnipperd

1 el kerriepoeder (of meer naar smaak)

sambal oelek of badjak naar smaak

zout naar smaak

1 tl kurkuma

4 el (of meer naar smaak) goede ketjap manis ((bv A-brand Ketjap Kentel (ABC) of Ketjap Medja Kaki Tiga

Roerbak de groente in wat olie, voeg desnoods wat water toe wanneer het te droog bakt, en haal de gebakken groente daarna uit de pan.

Doe dan de uien in de lege pan, ook weer met wat olie, en bak ze enkele minuten, Voeg daarna ook de gember, knoflook, kerriepoeder, sambal en kurkuma toe. Voeg hier ook een klein beetje water aan toe en schep het enkele minutenop laag vuur om, zodat de knoflook niet verbrandt. Daarna de rijst en gebakken groenten toevoegen en doorwarmen zonder bruin te bakken. Breng op smaak met zout, ketjap manis en voeg eventueel de tauge toe wanneer je die gebruikt.

Het is eventueel ook mogelijk om 3 eieren in het midden in een kuiltje te breken en erdoor te werken, zodat de rijstkorrels een beetje worden bedekt met een eilaagje. Laat het ei garen en serveer. Omeletreepjes erin kan ook.

Als vegetarische bijgerechten zijn tempehreepjes met sperziebonen en ketjapsaus erg lekker. Ook de rendang van spitskool van Danny Jansen (foto's onder) past goed bij de rijst.

Kipgehaktballetjes en groente in zoetzure saus

Zure colasleutels. Ja hoor, die lusten de kinderen wel. Is het niet te zuur, lieverd?

Nee hoor mama, het is heerlijk!

Mooi, hier heb ik net zoiets, maar dan als saus.

…

Daar moesten ze even over nadenken. Kleine Chef is nu zes en komt duidelijk in een fase waarin zijn smaak zich ontwikkelt. Hij lust pittige dingen, de meeste groente en ook aparte smaken zoals het bizarre smaakje dat trassi achterlaat in Indonesisch eten. De dames (net vijf jaar) zijn dan toch nog wat moeilijker, maar ik heb goede hoop. Kleine Chef at deze zoetzure saus dus ook op zonder mokken, maar de dames snapten de smaak nog niet.

Nee, dan de kipballetjes. Die lagen bruin gebakken op het hoekje van het aanrecht te wachten tot ze de saus in mochten en als ik er niet bovenop was gaan zitten (u hoeft dat niet heel letterlijk te nemen), hadden Meneer en de kinderen ze nog voor het eten achter de kiezen gehad.

Kipgehaktballetjes en groente in zoetzure saus

recept voor 2 grote en 3 kleine mensen

kipgehaktballetjes:

700 gr kipfilet (kant-en-klaar kipgehakt kan, maar is veel vetter)

1 ei

2 el ketjap manis

zout en peper naar smaak

2 tenen knoflook, gesnipperd

100 gr witbrood, fijngemalen

een likje sambal oelek naar smaak

olie om in te bakken

Verder nodig:

scheut olie

2 a 3 cm verse gember, geraspt of zeer fijn gehakt

500 tot 600 gram schoongemaakte groente, zoals wortelreepjes, uiparten, erwten (diepvries), sperziebonen, paprikareepjes, etc

Saus:

3 el suiker

3 el witte wijnazijn

2 el ketjap manis

100 ml ketchup (6 el)

250 ml water

1 afgestreken el maizena

rijst voor erbij

eventueel verse koriander

Voor de gehaktballetjes:

Hak de kipfilet fijn in een keukenmachine (of gebruik kant-en-klaar kippengehakt). Meng daarna alle ingrediënten en vorm er kleine balletjes van. Bak ze in wat olie in een koekenpan bruin en gaar.

Voor de saus:

Meng de maizena met een beetje van het water en doe de rest van de ingrediënten in een pan. Breng dit aan de kook en voeg de maizena ook toe. Laat het zachtjes pruttelen tot het bindt. Zet het daarna apart tot het nodig is.

De groente:

Roerbak de groente en gember in wat olie tot ze gaar zijn. Sperziebonen kook ik zelf graag even een paar minuten voor, omdat ze er vrij lang over doen om gaar te bakken. Kwetsbare groente, zoals doperwten, voeg je pas in de laatste minuten toe.

Kook ondertussen ook rijst gaar.

Wanneer alles klaar is, voeg je kipballetjes, groente en saus samen en warm je het nog even goed door. Serveren met rijst. Een beetje verse koriander erop is ook lekker.

                

Gemberkip met ketjap en groente

Ik wil niet zeggen dat het hier altijd geweldig gaat aan tafel, maar jawel: ze maken nog net geen ruzie om het laatste roosje bloemkool uit de pan (echt, alleen maar gekookt), ze eten groente bij de vleet, verbaasden ons laatst al met de stapel groente met gorgonzolasaus en nu dit weer. Deze ovenschaal ging nagenoeg schoon op. Weliswaar focuste Dochter Zus op de ‘bruine bonen’ (het waren kikkererwten in ketjapmarinade) en Kleine Chef juist niet, maar samen hebben ze het keurig verdeeld. Nou, en daar mag ik best wel even mee in mijn nopjes zijn…

Het detail doet het hem hier: de groente die gaar wordt in een smakelijke marinade, de kip die op het laatst nog een laagje van marinade en peterselie krijgt. Het maakt deze schotel tot net iets meer dan gewoon ‘groente met kip’. Goed recept!

Gemberkip met ketjap en groente

bron: Lecker september 2014

recept voor 4 personen

20 gram verse gember

4 tenen knoflook

120 ml ketjap manis

zwarte peper

6 el olijfolie

4 kipfilets

1 blik kikkererwten (400 gr)

1 rode (punt)paprika

2 courgettes (zo’n 500 gr)

5 takjes (gladde) peterselie

Maak de marinade: rasp de gember fijn (heeft u nou al zo’n mooie Microplane?) en hak de knoflook heel fijn. Als je wel een Microplane of iets dergelijks hebt, rasp je die knoflook ook gewoon erop. Voeg dit toe aan de ketjap, samen met wat gemalen peper, 4 el olie en 3 el water. Uiteindelijk heb je zo’n 240 ml marinade.

Verwarm de oven voor op 200 graden (175 graden hetelucht).

Bak de kipfilets 4 minuten per kant in de resterende 2 el olie. Ondertussen de groente snijden: snijd de paprika in repen en de courgette in ‘sticks’. Doe deze in een flinke ovenschaal, samen met de uitgelekte kikkererwten. Voeg de helft van de marinade toe aan de groente.

Haal de kip uit de pan, kerf ze aan 1 kant met een mes goed in, en verdeel weer de helft van de marinade over de kip (je bewaart de andere helft weer) en zorg dat de ingesneden stukken ook goed ingesmeerd worden. Het restant van de marinade wordt onverhit gegeten, dus wees voorzichtig met de rauwe kip. Je kunt het restant beter vooraf in een ander kommetje gieten. Leg de kip op de groente en schuif het in de oven. Laat het 20 tot 25 minuten bakken. Wanneer de courgette beetgaar is, is de rest ook wel goed.

Ondertussen de peterselie fijnhakken en mengen met de resterende marinade. Wanneer de groente en kip gaar zijn, haal je het uit de oven en verdeel je de peterselie over de kip.

Lekker met brood en kruidenboter, friet of aardappelpuree.

Couscous met geroosterde groenten, wortelballetjes en chimichurri

Meneer was op de Faeröer geweest voor zijn werk en ik had last van lichte jaloezie. Zelf heb ik er ooit aan een klif gestaan, ervan overtuigd dat ik nu echt de rand van de aarde had bereikt. De eilanden hebben iets desolaats en het kost weinig verbeeldingskracht om te denken dat het daar allemaal, met een eindeloze oceaan voor je en een steile klif onder je, ophoudt. Het woord overvloed komt niet echt voor in het lokale woordenboek, tenzij je het hebt over regen, gras en schapen. Maar je hebt daar echt de beste schapen: de boeren zijn ze maandenlang kwijt als ze wat rondscharrelen in de heuvels en ze zien eruit als een stel natgeregende potloodventers. Ze loensen, al herkauwend, iets te nadrukkelijk naar je. Vette strengen wol slierten om hen heen en proberen van de vacht los te laten, maar dat kan niet omdat de (het liefste hoogzwangere) schapen bedekt zijn met een kluwen van bruine klitten. Het sleept nog net niet over de grond. Als De Vieze Man zou reïncarneren in een schaap, dan zien ze er zo uit.

Maar goed, Meneer vertelde tijdens het eten aan tafel dat hij schaap had gegeten. Dochter Zus wist niet of ze zich moest verslikken of in lachen moest uitbarsten. Zoiets raars had ze nog nooit gehoord: “Nee papaaaa, je kunt geen dieren eten!!!”

We keken elkaar eens aan. Ik zag hem denken: is dit het moment nou wel? Willen we nog niet iets langer gehaktballen eten in dit gezin? Maar ik vind dat je er eerlijk over moet zijn. Dus daar ging ik met mijn uitleg. “Eh, nou, dat kan wel hoor. Wij eten wel eens dieren. Maar je moet het niet te vaak doen, hè?”

De kinderen waren het er unaniem over eens dat het absurd was. “Nee, dat kan niet. Koeien maken melk! Geen vlees.”

Nou, jongens….

Weet waar je aan begint, seinde Meneer vanaf de andere kant van de tafel.

Toch begon ik uit te leggen hoe je stukjes van de beesten kan eten. En dat het plakje gerookte zalm op hun bord een plakje van een vis was. Gek genoeg leek het besef er nog niet helemaal te zijn. Ik vertelde het ze wel, maar of ze het nou helemaal konden bevatten, wist ik niet. Waarschijnlijk niet, want toen Zus vroeg of je alle dieren dan kan eten, zei ik eerst: “Jawel, maar dat doen we niet. Poesjes en honden eten we niet, hè?”

“Jawel!” riep ze, “Ik wil wel katten eten! Die vind ik zóóóóó lief!”

Enfin. U hoort wel hoe dit verder afloopt. Ondertussen oefenen wij verder met vegetarische gerechten. In navolging van Champignonballetje versie 8.3 presenteer ik met lichte trots het Wortelballetje 1.0. Ze lijken veel op hun voorganger, maar de geuren van deze balletjes, als je ze bakt, zijn zo watertandend lekker. De warme specerijen smelten gewoon in de kaas en een snufje kaneel met komijn en koriander is natuurlijk sowieso een klassieker. Wij aten ze al eens eerder bij de pasta, maar vandaag kwamen ze op tafel met een goed gevulde couscous, een verkoelende yoghurtsaus en een pittige en zurige chimichurri. Chimichurri is een Argentijns sausje met veel smaak: azijn, knoflook en peterselie vechten om aandacht, en behalve bij geroosterd vlees, schept het fantastisch door bij de couscous.

  

Couscous met geroosterde groenten, wortelballetjes en chimichurri

recept voor 3 personen of 2 met kinderen

Couscous:

300 gr couscous - bereiden volgens de verpakking (eventueel met bouillon ipv water)

Qua groente kan je allerlei soorten gebruiken, maar bij mij zat er nu dit in:

1 kleine zoete aardappel

1 rode ui, in parten

een paar wortels, geschild en in stukken

een paar bietjes, in verschillende kleuren.

(Maar denk ook eens aan pompoen, pastinaak, knolselderij of paprika, etc.)

verder een scheut (olijf)olie

een miniblikje of gewoon 400 ml blik kikkererwten

handje gedroogde abrikozen, in stukjes

handje rozijnen

½ tl komijnpoeder, ½ tl kaneel en 1 tl korianderpoeder, of meer naar smaak

handje peterselie, gehakt

Verwarm de oven voor op 200 graden. Begin met de groente: maak ze schoon, schil ze en snijd ze in stukken. Schud ze om met wat olie en spreid ze uit over een bakblik. Rooster ze daarna in de oven. Ik maakte hapgrote stukken; die zijn na een minuut of twintig wel gaar. Bietjes kunnen dan nog vrij stevig zijn, laat die desnoods wat langer liggen. Ik vraag me overigens af of winterbieten nog wel bestaan? Partjes daarvan zou je in een uur tijd misschien eens gaar hebben, maar dat hoeft eigenlijk nooit meer.

Maak ondertussen de couscous. Schep, wanneer deze klaar is, om met de specerijen, abrikoosstukjes, rozijnen, kikkererwten en peterselie. Voeg er de gare groente aan toe. Ik mengde alles gewoon in een grote kom en verwarmde het weer in de magnetron. Restanten zijn zo de volgende dag ook perfect om koud op te eten als salade.

Wortelballetjes

voor ongeveer 25 kleine balletjes

klontje boter

350 gr geschilde wortels (bospeen)

eventueel een klein scheutje witte wijnazijn

175 gr wit brood

handje gehakte peterselie

1 a 2 tenen knoflook, gesnipperd

75 gr Goudse belegen, geraspt

50 gr parmezaan, geraspt

1 sjalot, gesnipperd

zout, peper

2 eieren (L)

1/2 tl kaneel + 1 afgestreken tl komijnpoeder en 1 afgestreken tl korianderpoeder

Rasp de wortel grof en stoof het gaar in een klontje boter en scheutje water, en met het deksel op de pan. Er kan een heel klein scheutje witte wijnazijn bij de wortels, maar het hoeft niet.

Maal het brood (als de korsten zacht zijn, maal ik die gewoon mee, haal het er anders even af) ook fijn tot kruimels. Meng nu alle ingrediënten met de handen door elkaar tot een plakkerig, maar hanteerbaar deeg. Rol dan balletjes ter grootte van een kleine pingpongbal. Leg ze direct in de pan of bewaar ze minimaal 30 minuten in de koelkast om iets op te stijven en bak ze daarna in wat boter of olie bruin. Ze blijven iets kwetsbaar tot ze gebakken zijn, dus voorzichtig draaien met bijvoorbeeld twee lepels.

  

Chimichurri

30 gr peterselie, alleen de blaadjes

1 el gedroogde oregano

2 tenen knoflook

1 stukje rode peper, gehakt of beetje gedroogde rode pepervlokken

1 sjalotje of uitje, zeer fijn gesnipperd

5 el rode of witte wijnazijn

4 el olijfolie

Snijd alles, behalve de olie en azijn, zeer fijn. Doe dat in een kom met de olie en azijn en meng het tot een 'drabje' (echt saus wordt het niet). Voeg 1 a 2 eetlepels water toe. Breng op smaak met zout en peper. Het kan ook gepureerd worden in de blender, maar dan krijg je een gladdere saus. Ik wilde juist nog kunnen zien wat er in zit.

Yoghurtsaus

Vermeng simpelweg Griekse yoghurt met zout en peper. Ik had nog een paar takjes dille liggen die er ook in werden versnipperd.

Oordeel van het smaakpanel: het was de eerste couscousmaaltijd en Kleine Chef gruwelde ervan, maar dat had ik wel verwacht. Hij houdt niet van droge korreltjes. De boterhammen lagen al klaar op het aanrecht, maar hij heeft uiteindelijk een stapel balletjes op. Ook goed.

Bij de dames probeerde ik het nog te verkopen door de couscous te roepen zoals je een kat roept: 1x lang, 4x kort – pooooééééspoespoespoespoes (hebt u ‘m? Nou, en dan dus met cooouuuuscouscouscouscous). Had het succes? Mwoch, matig. Ze hebben hun bord met lichte tegenzin leeg gegeten. Dat kwam misschien ook doordat eentje de peterselie uit het balletje ging pulken. Ik ben echt allergisch voor gepulk in het eten en de woorden “ikwilgeengroene/rodedingetjes”. Het kan zijn dat ik wat overtrokken heb gereageerd. Het zou ook kunnen dat ik paniekerig heb gezegd “een kind van mij zeurt niet over groene dingetjes in het eten!!” Ja, kom nou zeg…

Tomatenpesto met excuusgroente

We houden hier erg van pesto’s, maar over het algemeen doen ze niet veel voor de verplichte groente-inname. Tenslotte kan je met goed fatsoen niet volhouden dat de gedroogde tomaten in dit recept voldoende zijn om het Voedingscentrum tevreden te stellen. Vandaar dat we vandaag aan pesto met excuusgroente doen: voeg iets van groente toe, het doet er niet zoveel toe wat, en snijd dat ontzettend klein. Mooie kleine blokjes wortel bijvoorbeeld. Die roerde ik ook door deze pesto en we hadden het haast niet door. Niet dat ikzelf bang ben van wat wortel, maar de jeugd hier aan tafel twijfelt wel aan mindere zaken.

Tomatenpesto met excuusgroente

Recept voor 400 gr pasta

Bron: Not without Salt

120 gr geraspte Parmezaanse kaas

130 gr gedroogde tomaten (op olie)

1 grote teen knoflook

1 tomaat (ongeveer 150 gr)

ruime hand basilicum

½ tl mild paprikapoeder

70 gr walnoten

1 tl zout

2 el olie van de gedroogde tomaten

Plus excuusgroente: een paar wortels, een courgette of wat broccoli, etc. Alles in kleine blokjes gesneden en zoveel als je denkt dat erin weggewerkt kan worden.

Voor de pesto moet alles, behalve de olie en de excuusgroente, worden gepureerd tot een gladde pesto. Voeg dan olie toe om het wat smeuïger te maken.

Bak de groente in een beetje olie zacht. Kook de pasta beetgaar.

Voeg alles samen en serveer met Parmezaanse kaas.

Oordeel van het smaakpanel: geen commentaar gehoord. Kleine Chef wilde zelfs nog eens twee keer opscheppen.