27 april 2017

Indonesisch gehakt met sperzieboontjes


En dan volgen we nu met een triootje Indonesisch met vandaag recept nr 1 - een goed gerecht voor doordeweeks. Het is gemakkelijk, snel en voedzaam. Sperziebonen en gehakt worden samen gebakken en flink op smaak gebracht met komijn, koriander en ketjap manis. Met rijst of mie (of bami - ook weer met groente erin!) erbij heb je een complete en snelle maaltijd.

Indonesisch gehakt met boontjes
recept voor 2 grote en 2 a 3 kleine mensen, als bijgerecht bij rijst (ofzo)

2 eetlepel olie
1 grote ui, gesnipperd
300 tot 500 gr sperziebonen (ik gebruik gebroken boontjes uit de diepvries. Als je verse gebruikt, kook ze dan even 5 minuten voor. Geen bonen uit een pot of blik aub!)
2 tenen knoflook, gesnipperd
500 gram rundergehakt
sambal oelek naar smaak
1 tl gemalen koriander
1 tl gemalen komijn
½ blokje runderbouillon (eventueel een blokje met minder zout erin)
4 eetlepels ketjap manis

In een grote koekenpan fruit je de uien enigzins bruin in een eetlepel olie. Voeg de bonen toe en bak ook deze gaar. Voeg in de laatste minuut de knoflook toe. Alles uit de pan halen en apart houden.

Gehakt rul bakken in dezelfde pan in de andere lepel olie. Als het gehakt goed aangebakken is (en het ook daadwerkelijk lekker bruin is gebakken en niet alleen gaar gestoofd) voeg je de sambal, koriander en komijn toe. Doe ook de groente erbij en verkruimel het bouillonblokje erboven. Wanneer je meer dan 300 gram boontjes gebruikt, wil je waarschijnlijk ook iets meer van de smaakmakers toevoegen. Schep alles door elkaar en voeg de ketjap manis toe en desnoods een klein scheutje water. Laat dit nu onder af en toe omscheppen kort inkoken tot de ketjap stroperig aan het gehakt en de bonen hangt.

Serveren met rijst, mie of bami.



23 april 2017

Over hopjesvla, koffiesnoepjes en melk van Jersey koeien


Andere koe, andere melk, zeggen ze bij Holland Jersey. En ze stuurden me een pak melk om te proeven. 100% Jersey melk van Jersey koeien. Van de marketing ben ik alvast onder de indruk, want het is best knap om een niche in het melkvak te vinden. De zwarte pakken vallen in ieder geval op en marketing technisch zit het wel snor met die bruine koeien. En dan snort Holland Jersey ook nog over “het nieuwe speciaalbiertje in de zuivel”. Jaja… Maar wat is het dan en heb je er ook nog wat aan?


Het meest in het oog lopende kenmerk is dat de weidemelk het A2-eiwit bevat, terwijl onze gewone melk blijkbaar van het A1-type is. En om een lang verhaal kort te maken, de gewone A1 resulteert in een oxidant, “waarvan vermoed wordt dat het een negatieve invloed heeft op onder andere de spijsvertering”. En A2 melk heeft dat effect dus niet. De website vermeldt ook dat een direct verband tussen het oxidant en problemen met de spijsvertering nooit is aangetoond. Juist. Dat zet dan vooralsnog geen zoden aan de dijk. Dus wat hebben we er op dit moment dan wel concreet aan?

Nou, die volle melk bevat 6% vet en dat is lekker. Punt uit. Met 2 euro per liter (te koop in pakken van 0,75 liter trouwens) moet je wel wat over hebben voor je hippe imago. Toen ik de volle smaak proefde wist ik wel meteen dat ik er vla van moest maken. Hopjesvla.


Rare naam eigenlijk, 'hopjesvla'. Het is natuurlijk genoemd naar het bekende koffiesnoepje, maar toen heb ik ook nog even uitgezocht waarom het ouderwetse hopje, de bruine ulevel¹ met koffiesmaak, nou toch een ‘hopje’ heet. Ik citeer het werk ‘Een baron in koffie’ van de Haagse historicus Rolf van der Krogt (1992) en Ewoud Sanders uit zijn ‘Eponiemenwoordenboek’ (1993 - via de als pdf te lezen):

“Het hopje is genoemd naar baron Hendrik Hop (1723-1808), diplomaat voor de Hollandse overheid in Brussel, maar regelmatig in Den Haag verblijvend. In opdracht van baron Hop en exclusief voor hem, produceerde suikerbakker Theodorus van Haaren uit Den Haag van 1792 tot Hops dood snoepjes met koffiesmaak. Koffie was toen nog maar pas in Europa geïntroduceerd, geprezen om zijn medicinale werking en zeer duur. Na 1808 kon iedereen de snoepjes kopen onder de naam Bonbons van Baron Hop, in de volksmond verkort tot hopjes en vanaf ca. 1880 ook onder de naam Haagsche Hopjes verkocht.

En Sanders zegt: "Het moet volgens Van der Krogt in 1792 zijn geweest dat Hop aan Van Haaren vroeg of hij een bonbon kon maken met een koffiesmaak. Koffie was toen nog maar net in Europa geïntroduceerd. Het was peperduur en net als nicotine werd het aangeprezen vanwege zijn medicinale werking. Uit doktersrekeningen blijkt dat Hop aan jicht leed en het is goed mogelijk dat zijn voorliefde voor koffie een medische oorzaak had.
Voor Van Haaren leverde het verzoek van Hop geen probleem op. Hij zette eerst koffie zoals de baron het dronk, met veel suiker en melk, liet het extract indikken en sneed er vierkante pillen van. In zijn receptenboek schreef de suikerbakker dat de ‘Swarte Oostervogtbrokken’, zoals hij ze noemde, moesten worden bereid van ‘ 5 ons suiker, een achtste maatje room, 10 lood koffie en 2 lood boter. Behandelen als ulevellen, iets kleiner en dikker gesneden.’
Baron Hop stierf op 29 april 1808 in Den Haag. Tot aan zijn dood maakte de bakkerij de koffie-ulevellen alleen voor hem. Daarna kon iedereen ze kopen. De snoepjes heetten eerst ‘Bonbons van Baron Hop’ en vanaf ongeveer 1880 Haagse hopjes. Van Haaren & Nieuwerkerk hadden rijk kunnen worden met de buitengewoon populaire hopjes, maar omdat juridische bescherming niet mogelijk was, kwam er al snel een groot aantal concurrenten op de markt. Omstreeks 1910 waren er in binnen- en buitenland zelfs zo’n tweehonderd verschillende hopjesfabrikanten!"


Hopjesvla
recept van Eerst Koken

100 ml sterke koffie
1 a 2 tl oploskoffie
400 ml volle melk
1 groot ei (L)
90 gr suiker
20 gr maïzena (een hoog opgehoopte eetlepel)
snuf zout
eventueel een scheutje vanille-extract of vanillesuiker

Doe de suiker met een klein scheutje water in een pannetje en breng dt op matig hoog vuur aan de kook. Brand de suiker, zonder te roeren, tot een amberkleurige karamel. Niet te ver laten kleuren, want dan wordt het bitter! Doe er dan dus onmiddellijk, maar voorzichtig, 300 ml melk bij en roer goed. Het lijkt eerst nergens op, maar blijf roeren, verhit de melk, en de suiker zal in de melk smelten. Voeg de koffie daarna ook toe.

Ondertussen heb je het bewaarde beetje melk (100 ml) in een grote kom gedaan. Doe het ei er ook bij en klop het los. Voeg ook het zout en de maïzena toe en klop het glad.

Giet de hete melk nu in een zeer klein straaltje bij het eimengsel, terwijl je met een garde erin klopt. Niet teveel melk in een keer en ook blijven kloppen, anders zit je met roerei. Als de helft van de melk in de kom zit, kan je alles teruggieten in de pan. Laat dit op vrij laag vuur, al roerend, binden. Laat het absoluut niet koken! Als je een kookthermometer hebt, is een temperatuur van zo’n 70 tot 75 graden mooi. Het ei zal hierbij binden, maar je loopt niet het gevaar dat de massa gaat koken, waarbij het ei in stukjes zal stollen. Mocht dat toch gebeuren, dan kan je aan het einde nog proberen om de vla door een zeef te gieten om de stukjes eruit te vissen.

Voeg aan het einde de oploskoffie en eventueel het vanille-extract toe.
Is de vla nog te dun? Giet er wat meer met melk aangelengde maïzena bij en verwarm de vla tot het bindt. Is het te dik? Verdun het met wat melk. Laat het tenslotte afkoelen terwijl je af en toe roert. Als het niet te heet meer is, kan je de vla het beste afdekken met huishoudfolie, direct op de vla, omdat je er anders een vel op krijgt.

¹ nog een voetnootje. Het ouderwetse woord 'ulevel' vond ik altijd al raar, dus die pakte ik direct even mee: het komt van het Italiaanse ulivello, wat 'olijfje' betekent. Men suikerde vroeger verse olijven en gebruikte ze als medicinaal hoestsnoepje. Later werd het verbasterde woord ook gebruikt voor andere in papiertjes verpakte snoepjes.


20 april 2017

Pasta met een salsa van erwten, citroen, basilicum en hazelnoot


De stukjes hazelnoot lagen na het eten als stille getuigen op de rand van de borden van de kinderen. Ach ja, natuurlijk. Wat had ik dan gedacht? Eén van hen had ook de basilicum vakkundig gescheiden van de rest. Maar de rest aten ze gewoon op. Dat dan weer wel. Het was eigenlijk ook gewoon een prima, licht pastagerecht. De koude salade/saus/salsa/soort van pesto (tja… wat is dit??) serveer je er als hoopje bovenop, alhoewel het is aanbevolen om het bij kinderen dus zo snel mogelijk door de pasta te roeren, onder het motto ‘wat niet weet, wat niet deert’.

De pasta is de nieuwe Grand'Italia Formati Regionali en dan wel de pastasoort orecchiette (‘oortjes’). Dan weet u dat ook weer. Die oortjes waren erg fijn. Natuurlijk zijn ze door een machine gewalst, maar je zou zweren dat ze door een Italiaanse oma met de hand waren gemaakt. Ze waren ook mooi dik en fluffy. Als je eens iets extra’s wilt doen, zijn ze erg geschikt. Wel iets duurder met zijn 1,99 euro voor 400 gram.


Voor de saus kan je gewone gezeefde tomaten gebruiken, maar Grand Italia stuurde mij ook de nieuwe Salsa Rustica op; een saus van 100% tomaat, niet helemaal glad gepureerd als passata, maar nog wat 'korrelig'. Echt stukjes zaten er namelijk ook niet in. Ook de saus beviel prima (1,19 euro voor een pot van 350 gram).

Pasta met een salsa van erwten, citroen, basilicum en hazelnoot
recept voor 3 a 4 personen
vegetarisch, veganistisch

Voor de doperwten:
50 gr hazelnoten
300 gr doperwten (diepvries, geen blik/pot!)
50 gr gedroogde tomaten op olie, in stukjes gesneden
fijngeraspte schil van een kleine citroen
handvol vers basilicum, gehakt
zout en peper naar smaak
scheutje oljfolie

Voor de tomatensaus:
scheutje oljfolie
1 ui, gesnipperd
1 teen knoflook, gesnipperd
1 mini-blikje geconcentreerde tomatenpuree (70 gr)
400 ml gezeefde tomaten of een basis tomatensaus (ik gebruikte een pot Grand Italia Salsa Rustica van 350 gr)
½ blokje groentebouillon
1 tl oregano

Verder nodig:
300 – 400 gr pasta

Breng een pan met water aan de kook en laat de doperwten 2 – 3 minuten koken. Spoel ze daarna af met koud water en laat ze goed uitlekken. Doe ze in een kom.

Rooster de hazelnoten in een droge koekenpan tot ze iets kleuren en hak ze met een groot mes fijn. Doe ze bij de erwten, samen met de gedroogde tomaten, fijn geraspte citroenschil, basilicum, zout en peper. Giet er een scheutje olijfolie bij en zet het apart.

Fruit de ui in een scheutje olie in een hapjespan of koekenpan. Doe de knoflook er in de laatste minuut bij. Voeg de tomatenpuree toe en laat het nog eens een minuut bakken. Voeg tenslotte de  tomatensaus, bouillon en oregano toe. Breng eventueel op smaak met zout.

Kook de pasta gaar en meng deze met de tomatensaus. Serveer de pasta met de erwten.



17 april 2017

Tuinbonensalade met citroen, dille en feta


Er zijn weer verse tuinbonen! Je moet er nu nog voor naar de markt of naar de Turkse supermarkt, maar ze zijn er heus. Ik heb deze salade al twee keer gegeten, want als ik peulen zie, dan moeten ze mee naar huis. Ik heb gewoon geen keuze...

Mijn favoriete feta is er eentje van het merk Yörem, mogelijk te koop bij een Turkse winkel. Ze hebben ze in de soorten schapen-, koeien- en geitenkaas en het gaat mij om de geit. De feta is pittig, zout en heeft het bekende geitensmaakje. Echt een feta die je niet kan negeren.


Erbij hadden we stokbrood en de nieuwe kruidenboter van Heks’nboter, het nieuwe zusje van Heks’nkaas. Ondanks de twijfelachtige hoeveelheid suiker en zoetstoffen (in een zogenaamd hartig roomkaasmengsel, he?) is Heks’nkaas wel lekker, dus vol verwachting begonnen we ook aan de boter. Het is een kruidenboter met een beetje roomkaas en verse kruiden, en goed smeerbaar door die roomkaas, maar verder niet heel bijzonder. Het is gelukkig niet zoet en eigenlijk gewoon een reguliere, milde kruidenboter. Met 2 euro wel aan de dure kant. Net als de Heks’nkaas trouwens (namelijk 3 euro).


Tuinbonensalade met citroen, dille en feta
bron: Eerst Koken
recept voor 4 personen

2 kg verse tuinbonen – daar houd je ongeveer 750 gr gedopte boontjes aan over
1 grote (liefst biologische) citroen
150 gr feta
3 el fijngesneden dille
scheutje olijfolie

Laat de kinderen de tuinbonen doppen en kook ze (de bonen, niet de kinderen) daarna kort in ruim water. Grote bonen zouden toch wel genoeg moeten hebben aan 8 minuten en kleintjes mogen nog korter. Verse tuinbonen zijn erg snel gaar. Koel ze daarna onder koud water en laat ze uitlekken.
Rasp de schil van de citroen heel fijn over de bonen en knijp daarna het citroensap erover. Verkruimel de feta erover en schep de dille erdoor. Schep tenslotte om met een scheutje olijfolie. Met die geitenkaasfeta erbij hoeft er waarschijnlijk geen zout bij, maar anders moet je maar even proeven.

Koud bewaren, maar serveren op kamertemperatuur.




13 april 2017

Fromage Fort


bron foto: Saveur

Het recept in het kort? Nou, je vermaalt al je restjes kaas, samen met wat witte wijn, roomkaas en een teen knoflook. En dan heb je dus Boursin v2.0. Het is erg simpel en erg lekker.

Je hebt zo'n 225 gram kaas nodig en het maakt niet uit wat je gebruikt, zolang het maar een mengseltje van verschillende soorten is, want de combi zacht & hard & pittig is erg lekker. Goudse oude, Parmezaan, brie, port Salut, etc – alles kan. Alleen blauwe kazen zijn wat minder geschikt. Wel lekker hoor, maar je mengsel krijgt een grijzige kleur.

Een keukenmachine is nu toch echt wel makkelijk. Ik vraag me af of je dit handmatig met een vork wel mooi fijn geprakt zou krijgen. Misschien met heel fijn raspen en/of heel goed prakken? 

Serveer de fromage fort op kamertemperatuur of laat het dus ook op temperatuur komen wanneer je het in de koelkast bewaart. Lekker met stokbrood of toastjes.

Fromage Fort

225 gr kaas (ik gebruikte hier pecorino, brie en een Goudse, oude kaas)
30 tot 60 gr roomkaas of roomboter
2 tot 4 el droge, witte wijn of droge sherry
1 teen knoflook, heel fijn gesnipperd
zwarte peper naar smaak
snuf cayennepeper of chilipoeder
eventueel: 1 el gehakte bieslook

Snijd de kaas in stukjes, of rasp harde kazen. Doe dit in de keukenmachine met 30 gr roomkaas of roomboter, en de andere ingredienten, behalve de bieslook, en vermaal het. Het ligt aan de soort kaas hoeveel roomkaas of boter je nodig hebt. Als je veel zachte soorten hebt, heb je minder roomkaas nodig. Voeg nu dus naar wens meer roomkaas of boter toe tot je een smeerbaar mengsel kan maken.
Het mengsel moet helemaal glad worden gepureerd.

Koel bewaren, maar op kamertemperatuur serveren.